moguide

Category: Uncategorized

sheeko jacayl oo dhab ah

Jacayl Ka Dhashay Dulqaad Waxay isku arkeen goob waxbarasho, halkaas oo ay labadooduba u yimaadeen inay mustaqbalkooda dhistaan. Bilowgii, indhaha kaliya ayay isdhaafsadeen. Hadal ma jirin, dhoolla-caddeynna kaliya ayaa ku ekaatay. Laakiin qalbiyada bini’aadamka mararka qaar waxay is fahmaan ka hor inta carrabku hadlin. Ayaan mar walba way dareemi jirtay marka Ismaaciil u dhow yahay, inkastoo uusan waxba ku oran. Maalmo iyo toddobaadyo ayaa is daba maray, ilaa ugu dambayn ay dhacday in ay wada hadlaan. Hadalkoodu wuxuu ka bilowday su’aal fudud, balse si tartiib ah ayuu u noqday sheeko dheer oo qalbiga taabanaysa. Waxay wadaageen riyooyinkooda, cabashadooda, iyo waxyaabihii noloshu ku adkayd. Ayaan waxay markii ugu horreysay dareentay qof si dhab ah u dhegeysanaya, Ismaaciilna wuxuu helay qalbi fahmaya dhaawicii hore ee ku jiray Jacaylku si kedis ah uma imaan, balse wuxuu u koray sida geed si fiican loo waraabiyo. Mararka qaar way is fahmi waayeen, mararka qaarna hadallo qalafsan ayaa ka dhex dhacay. Ayaan waxay ka baqi jirtay inay mar kale qalbigeeda jabiso, Ismaaciilna wuxuu ka cabsanayay inuu ku celiyo khaladaadkii hore. Si kastaba ha ahaatee, mar walba way isu soo laaban jireen, maxaa yeelay waxa ka dhexeeyay wax ka weyn kibirka iyo xanaaqa. Habeen ka mid ah habeenadaas aamusnaanta badan, Ismaaciil wuxuu go’aansaday inuu runta qalbigiisa ka hadlo. Wuxuu u sheegay Ayaan in jacaylkeedu u noqday iftiin ka dhex ifay mugdi dheer. Wuxuu qirtay inuu ka baqayo mustaqbalka, balse uu diyaar u yahay inuu la wadaago cabsidaas. Ayaan, indho ilmaynaya, waxay u sheegtay inay muddo dheer sugaysay qof sidaas u hadla, qof aan ballan been ah bixin, balse ficil muujinaya. Waxay isku arkeen goob waxbarasho, halkaas oo ay labadooduba u yimaadeen inay mustaqbalkooda dhistaan. Bilowgii, indhaha kaliya ayay isdhaafsadeen. Hadal ma jirin, dhoolla-caddeynna kaliya ayaa ku ekaatay. Laakiin qalbiyada bini’aadamka mararka qaar waxay is fahmaan ka hor inta carrabku hadlin. Ayaan mar walba way dareemi jirtay marka Ismaaciil u dhow yahay, inkastoo uusan waxba ku oran. Maalmo iyo toddobaadyo ayaa is daba maray, ilaa ugu dambayn ay dhacday in ay wada hadlaan. Hadalkoodu wuxuu ka bilowday su’aal fudud, balse si tartiib ah ayuu u noqday sheeko dheer oo qalbiga taabanaysa. Waxay wadaageen riyooyinkooda, cabashadooda, iyo waxyaabihii noloshu ku adkayd. Ayaan waxay markii ugu horreysay dareentay qof si dhab ah u dhegeysanaya, Ismaaciilna wuxuu helay qalbi fahmaya dhaawicii hore ee ku jiray. Jacaylku si kedis ah uma imaan, balse wuxuu u koray sida geed si fiican loo waraabiyo. Mararka qaar way is fahmi waayeen, mararka qaarna hadallo qalafsan ayaa ka dhex dhacay. Ayaan waxay ka baqi jirtay inay mar kale qalbigeeda jabiso, Ismaaciilna wuxuu ka cabsanayay inuu ku celiyo khaladaadkii hore. Si kastaba ha ahaatee, mar walba way isu soo laaban jireen, maxaa yeelay waxa ka dhexeeyay wax ka weyn kibirka iyo xanaaqa. Habeen ka mid ah habeenadaas aamusnaanta badan, Ismaaciil wuxuu go’aansaday inuu runta qalbigiisa ka hadlo. Wuxuu u sheegay Ayaan in jacaylkeedu u noqday iftiin ka dhex ifay mugdi dheer. Wuxuu qirtay inuu ka baqayo mustaqbalka, balse uu diyaar u yahay inuu la wadaago cabsidaas. Ayaan, indho ilmaynaya, waxay u sheegtay inay muddo dheer sugaysay qof sidaas u hadla, qof aan ballan been ah bixin, balse ficil muujinaya. Jacaylkoodu wuxuu la kulmay caqabado badan. Qoysaska ma aysan si fudud u aqbalin, xaaladaha noloshuna mararka qaar way adkaadeen. Waxaa jiray maalmo ay u maleynayeen in kala taggu yahay xalka ugu sahlan. Laakiin mar kasta oo ay kala fogaan lahaayeen, qalbigu wuxuu xusuusin jiray sababtii ay isu doorteen. Dulqaad iyo iimaan ayay isku qabsadeen. Waqti kadib, Ismaaciil wuxuu shaqo helay, Ayaan-na waxay gaartay yool ay muddo ku riyoonaysay. Guulahooda midba midka kale ayuu la wadaagay, ma jirin masayr, balse waxaa jiray farxad dhab ah. Waxay barteen in jacaylku uusan ahayn hadal qurux badan oo kaliya, balse uu yahay masuuliyad, samir, iyo tanaasul. Maalin roobaad da’ayo, Ismaaciil wuxuu Ayaan u geeyay meel ay markii hore ku kulmeen. Gacanta ayuu ka qabtay, isagoo leh, “Halkan ayuu jacaylkeenna ka bilowday, halkan ayaan rabaa inaan mustaqbalkeenna ka sii wadno.” Ayaan ilmadu ka qubatay, balse markan waa ilmo farxad. Waxay ogaatay in jacaylka dhabta ahi uusan ku dhisnayn qummanida, balse ku dhisan yahay aqbalidda qaladaadka iyo wada socodka marka ay adkaato. Sheekadoodu ma ahayn mid filim u eg, mana ahayn mid ka maran murugo. Laakiin waxay ahayd jacayl dhab ah, mid koray, dhaawacmay, bogsaday, haddana sii xoogaystay. Jacayl ay laba qalbi ku doorteen inay ku wada noolaadaan, inkastoo ay adkayd. Ugu dambayn, Ayaan iyo Ismaaciil waxay ogaadeen in jacaylka dhabta ahi uusan ahayn helitaan sahlan, balse uu yahay wax la dhiso maalin kasta. Waa go’aan, ma aha dareen keliya. Waa ballan qalbiyeed, oo aan waqtigu tirtiri karin.u aqbalin, xaaladaha noloshuna mararka qaar way adkaadeen. Waxaa jiray maalmo ay u maleynayeen in kala taggu yahay xalka ugu sahlan. Laakiin mar kasta oo ay kala fogaan lahaayeen, qalbigu wuxuu xusuusin jiray sababtii ay isu doorteen. Dulqaad iyo iimaan ayay isku qabsadeen. Waqti kadib, Ismaaciil wuxuu shaqo helay, Ayaan-na waxay gaartay yool ay muddo ku riyoonaysay. Guulahooda midba midka kale ayuu la wadaagay, ma jirin masayr, balse waxaa jiray farxad dhab ah. Waxay barteen in jacaylku uusan ahayn hadal qurux badan oo kaliya, balse uu yahay masuuliyad, samir, iyo tanaasul. Maalin roobaad da’ayo, Ismaaciil wuxuu Ayaan u geeyay meel ay markii hore ku kulmeen. Gacanta ayuu ka qabtay, isagoo leh, “Halkan ayuu jacaylkeenna ka bilowday, halkan ayaan rabaa inaan mustaqbalkeenna ka sii wadno.” Ayaan ilmadu ka qubatay, balse markan waa ilmo farxad. Waxay ogaatay in jacaylka dhabta ahi uusan ku dhisnayn qummanida, balse ku dhisan yahay aqbalidda qaladaadka iyo wada socodka marka ay adkaato. Sheekadoodu ma ahayn mid filim u eg, mana ahayn mid ka maran murugo. Laakiin waxay ahayd jacayl dhab ah, mid koray, dhaawacmay, bogsaday, haddana sii xoogaystay. Jacayl ay laba qalbi ku doorteen inay ku wada noolaadaan, inkastoo ay adkayd. Ugu dambayn, Ayaan iyo Ismaaciil waxay ogaadeen in jacaylka dhabta ahi uusan ahayn helitaan sahlan, balse uu yahay wax la dhiso maalin kasta. Waa go’aan, ma aha dareen keliya. Waa ballan qalbiyeed, oo aan waqtigu tirtiri karin. hadii sheekadan ay ku raali

Read More »

Xorriyaddii iyo Midowgii Soomaaliya (1960)

Sannadka 1960 wuxuu ahaa mid taariikhi ah oo aan waligiis ka go’i doonin xusuusta ummadda Soomaaliyeed. Waa sannadkii ay Soomaaliya ka xorowday gumeysigii shisheeye, isla markaana ay ku dhalatay Jamhuuriyad mideysan oo Soomaaliyeed. Xorriyadda iyo midowga ka dhacay 1960 waxay astaan u noqdeen halgan dheer, dhiig iyo dadaal badan oo ay bixiyeen halgamayaal Soomaaliyeed oo u istaagay xaqa iyo karaamada dalkooda. Xaaladdii Soomaaliya Ka Hor 1960 Ka hor xorriyadda, dhulka Soomaaliyeed wuxuu u kala qaybsanaa gumeysi kala duwan. Koonfurta Soomaaliya waxay hoos tagtay gumeysiga Talyaaniga, halka Waqooyiga Soomaaliya (British Somaliland) uu maamulayay Ingiriiska. Kala qaybsanaantan waxay keentay dhibaatooyin badan oo ay ka mid ahaayeen kala duwanaansho maamul, sharciyo, iyo nidaam waxbarasho, balse hal shay ayaa mideeyay shacabka: rabitaanka xorriyad iyo midnimo Soomaaliyeed. Halgankii Xorriyadda Intii lagu jiray gumeysiga, waxaa si xoog leh u soo baxay dhaqdhaqaaqyo waddani ah oo u istaagay in ay dalka ka xoreeyaan gumeystayaasha. Ururro siyaasadeed sida SYL (Somali Youth League) ayaa door weyn ka qaatay baraarujinta shacabka, abaabulidda halganka, iyo gaarsiinta codka Soomaalida beesha caalamka. Halgankaasi ma ahayn mid sahlan, wuxuuna qaatay waqti dheer, sabir, iyo naf-hurnimo. Xorriyaddii Waqooyiga iyo Koonfurta 26-kii Juun 1960, British Somaliland waxay si rasmi ah uga xorowday gumeysiga Ingiriiska, iyadoo noqotay dal madax-bannaan muddo gaaban. Shacabka Waqooyiga waxay muujiyeen farxad iyo rajo weyn, iyagoo isla markiiba muujiyay rabitaankooda ku aaddan midnimo Soomaaliyeed. Dhowr maalmood kadib, 1-dii Luulyo 1960, Koonfurta Soomaaliya ayaa iyaduna ka xoroowday gumeysiga Talyaaniga. Isla maalintaas, labada gobol ee Waqooyi iyo Koonfur waxay si rasmi ah u midoobeen, iyagoo ku dhawaaqay Jamhuuriyadda Soomaaliya. Midowgii Soomaaliya Midowgii 1-da Luulyo 1960 wuxuu ahaa mid ku dhisnaa rabitaanka shacabka Soomaaliyeed. Inkasta oo ay jireen caqabado dhanka sharciyada, dastuurka, iyo nidaamka maamulka, haddana hamiga midnimo ayaa ka xoog badnaa wax walba. Calanka buluugga ah ee leh xiddigta cad ee shanta gees leh ayaa noqday astaan mideysa dhammaan Soomaalida, kana tarjumaysa rajada shanta dhul Soomaaliyeed. Aasaaskii Dawladda Soomaaliyeed Kadib midowgii, waxaa la dhisay dowlad rayid ah oo Soomaaliyeed, waxaana la doortay hoggaamiyayaal qaran oo mas’uul ka noqday jihaynta dalka. Madaxweyne Aadan Cabdulle Cismaan (Aadan Cadde) ayaa noqday madaxweynihii ugu horreeyay ee Jamhuuriyadda Soomaaliya, halka Cabdirashiid Cali Sharmaarke uu noqday ra’iisul wasaare. Dawladdaasi waxay mudnaan siisay dhismaha hay’adaha qaranka, waxbarashada, iyo xiriirka caalamiga ah. Saameynta Xorriyadda iyo Midnimada Xorriyadda iyo midowga 1960 waxay Soomaaliya u fureen bog cusub oo rajo iyo horumar ah. Dalka wuxuu noqday xubin ka mid ah Qaramada Midoobay iyo ururro caalami ah, taasoo kor u qaadday aqoonsiga iyo maqaamka Soomaaliya ee caalamka. Sidoo kale, waxaa kordhay fursadaha waxbarasho, shaqo, iyo horumar bulsho. Casharrada Taariikhda Inkasta oo Soomaaliya ay mar dambe wajahday caqabado siyaasadeed iyo bulsho, haddana 1960 wuxuu weli yahay xusuus qaran oo mideysa shacabka. Waxay ina baraysaa in midnimo, wadajir, iyo u istaagidda danta guud ay yihiin furaha horumarka iyo jiritaanka qaranimada. Gunaanad Xorriyaddii iyo midowgii Soomaaliya ee 1960 ma ahayn oo keliya dhacdo taariikhi ah, balse waxay ahaayeen bilow rajo cusub oo Soomaaliyeed. Waa waajib saaran jiilasha maanta iyo kuwa berri in ay xusuustaan halgankii la soo maray, una shaqeeyaan ilaalinta midnimada, madax-bannaanida, iyo sharafta Jamhuuriyadda Soomaaliya.

Read More »
Scroll to Top